Giải thưởng khoa học: đề cử thế nào và vì sao nhiều người xứng đáng không được đề cử

Có một điều về giải thưởng khoa học mà ít ai nói với người mới vào nghề: phần lớn giải thưởng không nhận đơn tự ứng cử. Chúng cần người đề cử.

Hệ quả là danh sách người được giải phản ánh hai thứ — chất lượng công trình, và việc có ai bỏ thời gian làm hồ sơ đề cử. Yếu tố thứ hai bị đánh giá thấp.

Các loại giải thưởng

Của hội chuyên ngành. Thường có nhiều hạng mục, gồm hạng mục cho người mới vào nghề. Đây là nhóm dễ tiếp cận nhất và ít người biết nhất.

Của tổ chức nghiên cứu và của các quỹ. Gắn với một lĩnh vực hoặc một loại thành tựu.

Của nhà nước và các cấp quản lý. Quy trình hình thức hơn, thường qua đơn vị đề cử.

Của cơ sở. Giải thưởng nội bộ hằng năm — dễ được đề cử nhất, và là bước tích lũy cho các hồ sơ lớn hơn.

Giải cho bài báo hoặc cho báo cáo tại hội nghị. Thường tự nộp được, và thường ít người nộp.

Thiên lệch trong hệ thống đề cử

Vì đề cử phụ thuộc người khác, hệ thống có các thiên lệch có thể đoán trước:

Người ở các cơ sở lớn được đề cử nhiều hơn, vì ở đó có người biết quy trình và có người nhắc.

Người có người hướng dẫn hoặc người dẫn nhóm chủ động được đề cử nhiều hơn.

Người làm việc trong các lĩnh vực có hội chuyên ngành hoạt động mạnh được đề cử nhiều hơn.

Biết điều này có hai ý nghĩa thực tế. Thứ nhất: nếu bạn ở ngoài các nhóm đó, không được đề cử không nói gì về công trình của bạn. Thứ hai: nếu bạn ở vị trí đề cử được người khác, việc đó có tác động thật.

Nếu bạn muốn được xét

Việc này không phải điều đáng e dè. Cách làm bình thường trong nghề:

Theo dõi các giải trong ngành và biết lịch của chúng. Nhiều giải mở nhận đề cử cùng một thời điểm mỗi năm.

Nói với người dẫn nhóm hoặc người hướng dẫn rằng bạn quan tâm tới một giải cụ thể. Phần lớn người ở vị trí đề cử không đề cử ai vì họ không nghĩ tới, không vì họ đánh giá thấp bạn.

Giữ sẵn một bộ tài liệu cập nhật — sơ yếu lý lịch, danh sách công bố, bản mô tả ngắn về đóng góp chính. Người đề cử thường phải làm hồ sơ trong thời gian ngắn, và việc bạn có sẵn tài liệu quyết định họ có làm được hay không.

Với các giải tự nộp được, hãy nộp. Nhiều giải cho bài báo và cho báo cáo hội nghị có rất ít hồ sơ.

Viết thư đề cử cho người khác

Nếu bạn đề cử ai đó, ba điều làm thư mạnh:

Nêu đóng góp cụ thể, không nêu phẩm chất chung. "Công trình này lần đầu chỉ ra X, và nay được dùng làm cơ sở cho Y" mạnh hơn mọi câu về sự tận tâm.

Đặt trong bối cảnh. Người đọc thư có thể không thuộc lĩnh vực hẹp đó, nên cần một câu về vì sao đóng góp này quan trọng trong lĩnh vực.

So với mức phù hợp. Với giải cho người mới vào nghề, so với những người cùng giai đoạn — không so với người đã ba mươi năm trong nghề.

Và xin tài liệu từ người được đề cử trước khi viết. Viết theo trí nhớ luôn bỏ sót những thứ họ coi là quan trọng nhất.

Hồ sơ đề cử thường cần gì

Thư đề cử; sơ yếu lý lịch; danh sách công bố; bản mô tả đóng góp; và trong nhiều trường hợp là các thư hỗ trợ từ người khác.

Thư hỗ trợ từ người ngoài cơ sở của người được đề cử có sức nặng hơn, vì nó cho thấy ảnh hưởng ra ngoài phạm vi đơn vị.

Và đọc kỹ tiêu chí của giải đó. Nhiều hồ sơ mạnh bị loại vì viết về một loại thành tựu mà giải không xét — ví dụ hồ sơ nhấn về giảng dạy cho một giải về đóng góp nghiên cứu.

Về ý nghĩa của giải thưởng

Giải thưởng có tác dụng thật: nó giúp trong các hồ sơ xét, giúp khi xin tài trợ, và mở ra lời mời.

Nhưng nó là một chỉ dấu nhiễu về chất lượng công trình, vì nó phụ thuộc cơ chế đề cử. Nhiều công trình quan trọng không được giải nào, và điều đó không đổi giá trị của chúng.

Với người đang ở vị trí đánh giá người khác, đây là điều đáng nhớ: đọc công trình, đừng đếm giải.

Việc đáng làm nhất trong mục này

Nếu bạn ở vị trí đề cử được người khác, hãy đề cử một người trong năm nay — thường là một người làm tốt mà chưa được ai ghi nhận.

Việc này mất của bạn một buổi và có thể đổi được một bước trong sự nghiệp của họ. Và nó sửa chính cái thiên lệch mô tả ở trên.